Tuesday, January 15, 2019

परभणी कृषि महाविद्यालयतील रासेयो वतीने राजमाता जिजाऊ जयंती व स्वामी विवेकानंद जयंती साजरी

वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठातील परभणी कृषि महाविद्यालयाच्‍या राष्‍ट्रीय सेवा योजनेच्‍या वतीने दिनांक 12 जानेवारी रोजी राजमाता जिजाऊ जयंती व स्‍वामी विवेकानंद जयंती साजरी करण्‍यात आली. यावेळी रासेयोच्‍या डॉ पपिता गौरखेडे, डॉ स्‍वाती झाडे आदीसह स्‍वयंसेवक व स्‍वयंसेविका मोठया संख्‍येने उपस्थित होते. राजमाता जिजाऊ व स्‍वामी विवेकांनद यांच्‍या कार्याबाबत स्‍वयंसेवक कृ‍ष्‍णा उफाड, पुनम सावंत, धनश्री जोशी, मोनाली रायकर आदींनी आपले विचार मांडले. सुत्रसंचालन शुभांगी आवटे हिने केले तर आभार विशाल सरोदे यांनी मांनले. कार्यक्रम यशस्‍वीतेसाठी भागवत ठाकरे, प्रतिक्षा गुंन्‍ड्रे, शुभांगी देशमुख, शितल गाडेकर आदीसह रासेयोच्‍या स्‍वयंसेवक व स्‍वयंसेविकांनी परिश्रम घेतले.

Saturday, January 12, 2019

विविध फुलांनी बहरला वनामकृवितील उद्यानविद्या विभाग

वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठातील उद्यानविद्या विभागातील प्रक्षेत्रावर शेवंती, ग्‍लेडियोलस, गुलाब, निशीगंध आदी फुलांच्‍या विविध जातींची लागवड करण्‍यात आली असुन सद्या हा परिसर फुलांनी बहरला आहे. यामुळे सदरिल सुभोभित प्रक्षेत्र बघण्‍यासाठी परिसरातील नागरीक व शैक्षणिक सहलीचे विद्यार्थ्‍यी मोठया संख्‍येने येत आहेत. फुलझाडासह ब्रोकोली, कांदा, वांगी, डाळिंब आदी पिकांवरील प्रात्‍यक्षिके प्रक्षेत्रावर आहेत. पदवी व पदव्‍युत्‍तर अभ्‍यासक्रमाचा भाग व संशोधनाचे प्रयोग म्‍हणुन विद्यार्थ्यीच सदरिल भाजीपाला, फुलझाडे यांची लागवड करून निगा राखतात. अनुभव आधारी शिक्षण कार्यक्रमांतर्गत विद्यार्थ्‍यींच आंतरमशागत, काढणी, विक्री आदी कामे करतात.
सदरिल प्रक्षेत्रास विद्यापीठाचे कुलगुरू मा. डॉ. अशोक वण दिनांक 10 जानेवारी रोजी भेट दिला, यावेळी विद्यार्थ्यांचे कौतुक करून विद्यार्थ्यांना नौकरीच्या मागे न लागता कृषि उद्योजक होण्‍याचा सल्‍लाही त्‍यांनी दिला. याप्रसंगी शिक्षण संचालक डॉ. विलास पाटी, प्राचार्य डॉ. धर्मराज गोखले, विभाग प्रमुख डॉ. तुकाराम तांबे, डॉ एस एस यदलोड, डॉ एस जे शिंदे, डॉ व्हि एन शिंदे, डॉ ए एम भोसले, डॉ आर व्हि भालेराव, पी एम पवार, बी के शिंदे आदींसह विभागातील कर्मचारी व विद्यार्थ्‍यी उपस्थित होते.

Thursday, January 10, 2019

सेंद्रीय शेती संशोधनात शेतकऱ्यांचा सहभाग आवश्यक... संशोधन संचालक डॉ. दत्तप्रसाद वासकर

वनामकृवित लातुर जिल्‍हयातील शेतक-याकरिता आयोजित दोन दिवसीय सेंद्रीय शेती प्रशिक्षणाचा समारोप
सेंद्रीय शेती ही व्यापक संकल्पना असून यामध्ये शास्त्रीय बाब पडताळुन पाहणे आणि अचुक तंत्रज्ञान वापरणे गरजेचे आहे. शेतकरी आज सेंद्रीय शेती विविध पध्दतीने करित असुन त्या पध्‍दतींचा शास्त्रीय अभ्यास करावा लागेल. सेंद्रीय शेती संशोधन कार्यात शेतकऱ्यांचे अनुभव व सहभाग आवश्यक असल्‍याचे प्रतिपादन संशोधन संचालक डॉ. दत्‍तप्रसाद वासकर यांनी केले. वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठातील सेंद्रीय शेती संशोधन आणि प्रशिक्षण केंद्राच्‍या मराठवाडयातील शेतक-यांकरिता जिल्‍हयानिहाय दोन दिवसीय प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आलेले आहे, या श्रृंखलेमधील लातूर जिल्हयासाठीचा सेंद्रीय शेती प्रशिक्षणाच्‍या समारोपीय कार्यक्रमाच्‍या अध्यक्षस्थानावरून दिनांक 9 जानेवारी रोजी ते बोलत होते. यावेळी व्‍यासपीठावर प्रगतशील शेतकरी श्री. अभिनय दुधगांवकर, पशुसंवर्धन व दुग्धशास्त्र विभागाचे विभाग प्रमुख डॉ. जी. के. लोंढे, पशुशक्तीचा योग्य वापर योजनाच्‍या प्रभारी अधिकारी श्रीमती डॉ. एस. एन. सोळंकी, मुख्य विस्तार शिक्षण अधिकारी डॉ. पी. आर. देशमुख, सेंद्रीय प्रमाणीकरण तज्ञ हर्षल जैन, डॉ. आनंद गोरे आदींची प्रमुख उपस्थिती होती.
संशोधन संचालक डॉ. दत्‍तप्रसाद वासकर पुढे म्हणाले की, सेंद्रीय शेतीमध्ये प्रमाणीकरणास अनन्य साधारण महत्व असुन यासाठी जिल्हानिहाय गट तयार करुन प्रमाणीकरणासाठी प्रयत्न करता येतील. गटाच्‍या माध्‍यमातुन सेंद्रीय शेतीमध्ये तंत्रज्ञान आत्मसात करुन बाजारपेठ व्यवस्थापन यशस्वीपणे करता येईल. सेंद्रीय शेतीचे प्रशिक्षण ही एक दीर्घकालीन प्रक्रीया असून शेतकरी, शाश्वत विस्तारक यांच्यात कायम संवाद होणे आवश्यक आहे. चारापिकांचे तंत्रज्ञान, मृद-विज्ञान तंत्रज्ञान, एकात्मिक शेती पध्दती असे अनेक उपक्रम शेतकऱ्यांना उपयोगी पडणार आहेत. कमी खर्चाचे तंत्रज्ञान आणि स्वत:च्या निविष्ठा स्वत: तयार केल्यास कमी खर्चात जमिनीचे रोग्य राखण्यास आणि उत्पादन व उत्पन्न वाढवण्यास मदत होईल. अपरंपरागत शेती पध्दतीची जोड देवुन सेंद्रीय शेती यशस्वी करता येईल. बाजारपेठेचा बाजारभावाचा प्रश्न शेतकरी एकत्र येवुन सोडवु शकतात, यासाठी शेती पध्दती बदल केल्यास बाजार व्यवस्थापनामध्ये येणाऱ्या अडचणीवर मात करता येईल. शेवगा, कडीपत्ता, हदगा अशा नियमित मागणी असलेल्या पिकांची लागवड केल्यास कमी खर्चात अधिक उत्पादन व योग्य बाजारभाव मिळविता येईल. शेतकऱ्यांच्या सेंद्रीय शेतीच्या उत्पादनास ब्रँड देण्यासाठी विद्यापीठ प्रयत्‍नशील असल्‍याचे यावेळी त्‍यांनी सांगितले.  
प्रगतशील शेतकरी श्री अभिनय दुधागावकर आपल्‍या मार्गदर्शनता म्‍हणाले की, सेंद्रीय शेती ही एक चळवळ असून आज सेंद्रीय उत्पादनासाठी मोठी मागणी आहे. याचा उपयोग शेतकऱ्यांनी पीकनिहाय गट तयार करुन उत्पादन व विक्री केल्यास शेतकऱ्यांना लाभ होईल. तसेच डॉ. जी. के. लोंढे असे म्हणाले की, सेंद्रीय शेतीमध्ये तांत्रिक कौशल्य व्यवस्थापन आत्मसात करणे गरजेचे असुन यासाठी विद्यापीठ सदैव तयार आहे. चारापिकांचे योग्य नियोजन केले तर वर्षभर चारा उपलब्ध होऊअप्रत्यक्षपणे सेंद्रीय शेतीलाही कमी खर्चात आधार देता येईल. डॉ. पी. आर. देशमुख यांनी सेंद्रीय शेती मध्ये प्रशिक्षणाचे महत्व असुन त्यामध्ये अदययावत प्रशिक्षण घेणे ही काळाची गरज असल्‍याचे सांगितेल तर डॉ. एस. एन. सोळंकी यांनी सेंद्रीय शेतीमध्ये बैलचलीत अवजारांचा योग्य वापर केल्यास मजुरांवरील अवलंबीत्व कमी करता येईल असे सांगितले.

प्रास्ताविकात डॉ.आनंद गोरे यांनी प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे उदिदष्ट आणि सेंद्रीय शेती मधील सद्यस्थिती यावर माहिती दिली. सुत्रसंचालन डॉ. आर एन खंदारे यांनी तर आभार अभिजित कदम यांनी मानले. कार्यक्रमात मान्यवरांच्या हस्ते प्रशिक्षणार्थी शेतकऱ्यांना प्रमाणपत्र वाटप करण्यात आले. कार्यक्रमास लातुर जिल्हयातील शेतकरी मोठया संख्‍येने उपस्थित होते.  यावेळी सहभागी शेतकरी श्रीमती अन्नपुर्णा झुंजे, अमोल बिर्ले, मनोहर भुजबळ, राजकुमार बिरादार, भागवत करंडे, शरद पवार आदींनी आपले मनोगत व्यक्त करुन विद्यापिठाचे आभार व्यक्त केले.
तांत्रिक सत्रामध्ये प्राचार्य डॉ नितिन मार्केंडेय यांनी सेंद्रीय शेतीमध्ये पशुधन व्यवस्थापन, श्री आर.के. सय्यद यांनी जैविक कीड व्यवस्थापक, डॉ. एस. एल. बडगुजर यांनी जैविक रोग व्यवस्थापन, श्री हर्षल जैन यांनी सेंद्रीय प्रमाणीकरण, डॉ. एस. जी. पाटील यांनी सेद्रीय फळपिक लागवड तंत्रज्ञान, डॉ. बी. एम. ठोंबरे यांनी सेंद्रीय शेतीमध्ये पशुधनाचे महत्व, डॉ. एस. एस. धुरगुडे यांनी सेंद्रीय शेतीमध्ये परोपजीवी किटकांचा उपयोग व महत्व, डॉ. सय्यद इस्माईल यांनी जैविक खत निर्मिती व वापर तसेच डॉ. के.टी. आपेट यांनी जैविक बुरशी संवर्धनाची निर्मिती व उपयोग आणि जैविक बुरशी संवर्धने निर्मिती केंद्रास भेट देवुन प्रात्यक्षिकांसह मार्गदर्शन केले.
सदरिल दोन दिवसीय सेंद्रीय शेती प्रशिक्षणाचे आयोजन कुलगुरू मा. डॉ. अशोक ढवण, आणि संशोधन संचालक डॉ. दत्तप्रसाद वासकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली जिल्‍हयानिहाय मराठवाडयातील आठही जिल्हयांसाठी करण्यात आलेले आहे. प्रशिक्षण कार्यक्रम यशस्वीतेसाठी प्रल्हाद गायकवाड, डॉ. सुनिल जावळे, शितल उफाडे, व्‍दारका काळे, मनिषा वानखेडे, बाळू धारबळे, प्रसाद वसमतकर, सतिश कटारे, भागवत वाघ, सचिन रनेर, दिपक शिंदे, नागेश सावंत आदींनी पुढाकार घेतला.

परभणी जिल्ह्रयात कुपोषण व त्यासंबंधीच्या विकासात्मक दोषांच्या निर्मुलनासाठी शास्त्रोक्त कार्यशाळा संपन्न

वनामकृवितील मानव विकास व अभ्‍यास विभागाने बाल विकासासंबंधी विकसित केलेल्या विविध तंत्रज्ञानाबाबत करण्यात आले मार्गदर्शन
परभणी जिल्हा परिषदाच्‍या महिला व बालविकास विभागातील परभणी जिल्हा मानव विकास समिती आणि वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठातील सामुदायिक विज्ञान महाविद्यालयाचा मानव विकास व अभ्यास विभाग यांच्या संयुक्त विद्यमाने कुपोषण निर्मुलनासाठी परभणी जिल्ह्रयातील नऊ तालुक्यातील 2460 जिल्हा परिषद शिक्षक व अंगणवाडी कार्यकर्त्‍यांसाठी कार्यशाळांचे नुकतेच आयोजन करण्‍यात आले होते. सदरिल कार्यशाळेचे आयोजन परभणी जिल्हा मानव विकास समिती अध्यक्ष  तथा जिल्हाधिकारी मा. पी. शिवा शंकरमुख्य कार्यकारी अधिकारी मा. श्री. बी. पी. पृथ्वीराज यांच्या मार्गदर्शनाखाली करण्‍यात आले, यात विद्यापीठातील मानव विकास शास्त्रज्ञ व विभाग प्रमुख प्रा. विशाला पटनम यांनी बाल विकासासंबंधी विकसित केलेल्या तंत्रज्ञानाबाबत मार्गदर्शन केले. कार्यशाळेचे आयोजन उपमुख्य कार्यकारी अधिकारी श्री. कैलास घोडके, नऊ तालुक्यांचे सीडीपीओ शिक्षणाधिकारी यांनी यशस्वीपणे केले.
कार्यशाळां बालकांच्या व प्रौढांच्या वाढांक मूल्यमापनाचे शास्त्रोक्त प्रशिक्षण प्रा. विशाला पटनम यांनी नावीन्यपूर्ण पध्दतींने दिले. या वातावरण निर्मिती करुन प्रशिक्षणार्थींना त्यांना करावयाच्या कार्याविषयी संवेदनशील करण्यात येवून त्यांना वाढांक मूल्यमापनांच्या तंत्रज्ञानाविषयी अवगत करण्यात आले. प्रशिक्षणार्थींचा प्रत्यक्ष सहभागातुन वाढांक मूल्यमापनावर प्रात्याक्षीक, पॉवरपॉईट सादरिकरण, उचित केस स्टडीजचा संदर्भ, तसेच मनोरंजक गोष्टी व उदाहरणे यांचा अवलंब करण्यात आल. जिल्हा परिषद परभणीतर्फे प्रशिक्षणार्थींना याविषयीच्या घडीपत्रिका, इतर आवश्यक साहित्य देण्यात आले. प्रा. विशाला पटनम यांनी शास्त्रोक्त बालसंगोपनाबाबत पालकांना जर सजग करावयाचे असेल तर प्रशिक्षणार्थी अंगणवाडी शिक्षिका व जिल्हा परिषद शिक्षकांनी अधिक प्रयत्नशिल राहून त्यांना प्रशिक्षित करावे, असे आवाहन केले. समाजाच्या कल्याणासाठी अशा प्रकारच्या नावीन्यपूर्ण कार्यशाळांचे आयोजन वारंवार होणे अतिशय आवश्यक असल्याचे मनोगत प्रशिक्षणार्थींनी व्यक्त केले.

कार्यशाळेत प्रा. विशाला पटनम यांनी पुढील शास्‍त्रीय बाबींवर दिला भर 
प्रशिक्षणार्थींना मार्गदर्शन करतेवेळी गर्भवतीं महिलांनी स्वत:ची व्यवस्थीत काळजी घेतल्यास ती सुदृढ शिशुस जन्म देऊ शकते हे उपस्थितांना पटवून दिले. बालकांच्या आहार, आरोग्य, लसीकरण आदींबाबत योग्य काळजी घेतल्यास जन्मत: शिशुच्या डोक्याचा घेर हा 34-35 से.मी. म्हणजेच प्रौढ व्यक्तीच्या डोक्याच्या घेराच्या तुलनेत 60 टक्के होऊन पुढे 4 वर्षे वयापर्यंत त्यांच्या डोक्याचा घेर हा 49 ते 50 से.मी. (90 टक्के) होतो. पुढील 8 वर्षे वयापर्यंत तो 53 ते 54 से.मी. (96 टक्के) असा वाढतो. तर 8 ते 18 वर्षें वयापर्यंत त्याची उपरोक्त नमूद केल्याप्रमाणे काळजी घेतली गेल्यास त्यात केवळ 56-57 से.मी. (4 टक्के) वाढ होते असे प्रा. विशाला पटनम यांनी प्रतिपादीत केले. यामुळेच गर्भावस्थेपासून 8 वर्षांपर्येंत बालकांची सर्वतोपरी काळजी घेतल्यास बालकातील कुपोषण तथा त्यासंबंधीच्या विकासात्मक दोषांचे निराकरण होऊन त्यांचा उच्चतम सर्वांगीण विकास होतो. भविष्यात अशी बालके यशस्वी व आनंदीपणे आपले जीवन व्यतित करण्यासाठी सक्षम होतात अशी ग्वाही मानव विकास शास्त्रज्ञ प्रा. विशाला पटनम यांनी याप्रसंगी दिली.

Tuesday, January 8, 2019

सेंद्रीय शेतीसाठी कृषि विद्यापीठाचे तांत्रिक पाठबळ आवश्यक.... प्रगतशील शेतकरी श्री. सोपानराव आवचार

वनामकृवित लातुर जिल्‍हयातील शेतक-यां‍करिता सेंद्रीय शेतीवर दोन दिवसीय प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे उदघाटन
वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठातील सेंद्रीय शेती संशोधन व प्रशिक्षण केंद्राच्‍या वतीने मराठवाडयातील शेतक-यांकरिता जिल्‍हानिहाय दोन दिवसीय सेंद्रीय शेती प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे आयोजन करण्‍यात आले आहे. या श्रृंखलेतील लातूर जिल्हयासाठीच्‍या शेतक-यांकरिता प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे उदघाटन दिनांक जानेवारी रोजी संपन्न झाल. कार्यक्रमाच्‍या अध्‍यक्षस्‍थानी संशोधन उपसंचालक डॉ ए एस जाधव हे होते तर प्रमुख पाहूणे म्हणून प्रगतशील शेतकरी सोपानराव आवचार हे उपस्थित होते. तसेच कृषिविद्या विभागाचे प्रमुख डॉ डब्ल्यू एन नाखेडे, पशुशक्तीचा योग्य वापर योजनच्‍या प्रभारी अधिकारी डॉ एस एन सोलंकी, डॉ आर एन खंदारे, सेंद्रीय शेतीतज्ञ श्री अनंत बनसोडे, कुशा शर्मा, डॉ आनंद गोरे आदींची प्रमुख उपस्थिती होती.
यावेळी प्रगतशील शेतकरी श्री सोपानराव आवचार मार्गदर्शन करताना म्हणाले कि, आज मानवाच्‍या चांगल्‍या आरोग्‍यासाठी रसायनमुक्‍त अन्‍नाची गरज आहे. त्‍यासाठी सेंद्रीय शेतीचा कास आपणास धरावी लागेल. सेंद्रीय शेतीत जमिनीतील उपयुक्‍त जीवाणु महत्‍वाचे असुन त्‍यांच्‍या शिवाय शेती शक्‍य नाही. सेंद्रिय शेतीमध्ये शाश्वतता आणण्यासाठी जमिीतील जैविक, रासायनिक व भौतिक गुणधर्म समतोल राखणे गरजेचे आहे. संशोधनाच्‍या आधारे विद्यापीठाचे सेंद्रीय शेतीस तांत्रिक पाठबळ आवश्‍यक आहे. शेतक-यांनी बाजारपेठेतील मागणी लक्षात घेऊन सेंद्रीय उत्पादन घ्यावे, असा सल्‍लाही त्‍यांनी दिला.
अध्यक्षीय समारोपात डॉ. ए एस जाधव म्‍हणाले की, देशाची प्राथमिकता लक्षात घेऊन कृषि संशोधन करण्‍यात आले आहे, देश न्‍नधान्यात स्वयंपूर्ण झाल्या नंतर दर्जेदार शेती उत्पादनांची मागणी वाढत आहे. त्‍यामुळे सेंद्रीय शेतीची गरज लक्षात घेता विद्यापीठाने सेंद्रीय शेती संशोधन हाती घेतले असल्‍याचे सांगितले.
डॉ. आर एन खंदारे यांनी सेंद्रीय कर्ब हा जमिनीचा आत्मा असुन चिरकाळ जमिनी उपजाऊ ठेवण्यासाठी सेंद्रिय अन्नद्रव्यांचा वापर आवश्यक असल्‍याचे सांगितले तर डॉ एस एन सोलंकी यांनी मार्गदर्शन करताना सांगितले की, शेतक-यांनी सेंद्रीय शेती बैलचलीत अवजारांचा कार्यक्षम उपयोग केला तर मजुरावरील खर्च कमी होऊन पिक लागवड खर्चात बचत होईल.  
कार्यक्रमाचे प्रास्‍ताविक डॉ. आनंद गोरे यांनी केले. सूत्रसंचलन मनिषा वानखेडे यांनी तर आभार प्रदर्शन अभिजीत कदम यांनी केले. तांत्रिक सत्रामध्ये डॉ. डब्लू एन नारखेडे यांनी सेंद्रीय पिक लागवड तंत्रज्ञान, डॉ. बी एम कलालबंडी यांनी सेंद्रीय भाजीपाला लागवड तंत्रज्ञान, अनंत बनसोडे यांनी मृदा आरोग्य व्यवस्थापन, डॉ आर व्ही चव्हाण यांनी सेंद्रीय बाजारपेठ व्यवस्थापन, डॉ. नितीन मार्कंडेय यानी सेंद्रिय शेतीमध्ये पशुधनाचा कार्यक्षम वापर, डॉ एस एन सोलंकी यांनी सेंद्रिय शेतीमध्ये पशुशक्तीचा योग्य वापर आणि डॉ ए. एल. धमक यांनी जैविक खताची निर्मिती व उपयोग तसेच जैविक खते निर्मिती केंद्रास शेतकऱ्यांची भेट घेवून प्रात्यक्षिकासह मार्गदर्शन केले.
सदरिल सेंद्रीय शेती प्रशिक्षणाचे आयोजन मराठवाडयातील जिल्‍हयातील शेतक-यांसाठी कुलगुरू मा. डॉ. अशोक ढवण आणि संशोधन संचालक डॉ. दत्तप्रसाद वास्कर यांच्या मार्गदर्शनाखाली करण्यात आले आहे. कार्यक्रमास लातूर जिल्हयातील शेतकरी मोठया संख्‍येने उपस्थित होते. कार्यक्रम यशस्वीतेसाठी प्रल्हाद गायकवाड, डॉ. सुनिल जावळे, शितल उफाडे, व्दारका काळे, सतिश कटारे, सचिन रणेर, प्रसाद वसमतकर, दिपक शिंदे आदींनी परिश्रम घेतले.

Monday, January 7, 2019

गटशेतीमधुन शेतकरी समृध्‍द होईल......विस्‍तार शिक्षण संचालक डॉ प्रदिप इंगोले

मौजे ब्रम्‍हपुरी ता. पाथरी येथे शेतकरी मेळावा संपन्‍न
कृषि विभाग, महसुल विभाग व वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठ यांचे संयुक्‍त विद्यमाने नानाजी देशमुख कृषि संजीवनी प्रकल्‍पांतर्गत पाथरी तालुक्‍यातील मौजे ब्रम्‍हपुरी दिनांक ७ जानेवारी रोजी शेतकरी मेळाव्‍याचे आयोजन करण्‍यात आले होते. मेळाव्‍यास विस्‍तार शिक्षण संचालक डॉ प्रदिप इंगोले, तहसिलदार विद्याचरण कडवकर, विस्‍तार कृषि विद्यावेत्‍ता डॉ यु एन आळसे, तालुका कृषि अधिकारी प्रभाकरजी बनसावडे, माजी सभापती धोंडिरामजी चव्‍हाण आदींची प्रमुख उपस्थिती होती.  
मेळाव्‍यात मार्गदर्शन करतांना विस्‍तार शिक्षण संचालक डॉ प्रदीप इंगोले म्‍हणाले की, नानाजी देशमुख कृषि संजीवनी योजनेत लागणारे कृषि तंत्रज्ञानात्‍मक मार्गदर्शन विद्यापीठामार्फत शेतक-यांपर्यंत पोहोचविण्‍यात येईल तर तहसिलदार विद्याचरण कडवकर यांनी गावाच्‍या विकासा‍साठी नवीन गावठाणातुन शेतरस्‍ते, पाणंद रस्‍ते, जीवनदायीनी नद्यांचे पुनरूज्‍जीवन, शेततळे, ठींबक व तुषार संच, फळबाग योजना आदी बाबींची पुर्तता करण्‍यासाठी सर्वतोपरी मदत करण्‍याचे आश्‍वासन दिले. तसेच तालुका कृषि अधिकारी प्रभाकरजी बनसावडे यांनी नानाजी देशमुख कृषि संजीवनी प्रकल्‍पाबाबत शेतक-यांना माहिती देतांना सांगितले की या प्रकल्‍पांतर्गत सामुदायीक व वैयक्‍तीक शेततळे, फळबाग, ठिंबक व तुषार संच, विहीर, मोटार, प्रक्रिया उद्योग, गोडाऊन, शेळीमेंढी पालन, कुक्‍कुट पालन आदीचा समावेश असल्‍याचे सांगितले. तसेच मागेल त्‍याला शेततळे आठ दिवसांत मंजुरी देण्‍याचे त्‍यांनी आश्‍वासन दिले. यावेळी मौजे मिर्झापुर (ता परभणी) व असनाळ (जि सोलापुर) या गांवाच्‍या यशोगाथा चित्ररूपांत दाखविण्‍यात आले.
मेळाव्‍यात महसुल विभाग, कृषि विभाग व कृषी विद्यापीठ एकाच व्‍यासपीठावरून गावक-यांना सर्वतोपरी मदत करण्‍याचे आश्‍वासन दिल्‍यांबद्दल गावक-यांनी समाधान व्‍यक्‍त केले. कार्यक्रमाचे सुत्रसंचालन विस्‍तार कृषि विद्यावेत्‍ता डॉ यु एन आळसे केले तर आभार माजी सभापती धोंडिरामजी चव्‍हाण यांनी मानले. मेळाव्‍यास मोठया संख्‍येने गावकरी उपस्थित होते. कार्यक्रम यशस्‍वीतेसाठी पंचायत समिती सदस्‍य अमोल चव्‍हाण, बाळु चव्‍हाण, साहेबराव राठोड, उपसरपंच सदाशिव चव्‍हाण, महेश चव्‍हाण, राम आळसे, रावसाहेब चव्‍हाण, विद्याभुषण चव्‍हाण आदीसह गावकरी मंडळीनी सहकार्य केले.

शेतकऱ्यांचे अनुभव सेंद्रीय शेतीमधील संशोधनासाठी दिशा देणारे......प्राचार्य डॉ. उदय खोडके

वनामकृवित आयोजित नांदेड जिल्‍हयातील शेतक-याकरिताच्‍या सेंद्रीय शेती प्रशिक्षण कार्यक्रमाचा समारोप
वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठातील सेंद्रीय शेती संशोधन आणि प्रशिक्षण केंद्राच्‍या वतीने मराठवाडयातील आठही जिल्हयांतील शेतक-यांकरिता सेंद्रीय शेतीवर दोन दिवसीय प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे आयोजन करण्‍यात आले आहे. याश्रृंखलेमधील नांदेड जिल्हयासाठीच्‍या शेतक-यांसाठी आयोजीत प्रशिक्षण वर्गाचा दि. 5 जानेवारी रोजी समारोप झाला. समारोपच्या अध्यक्षस्थानी कृषि अभियांत्रिकी तंत्रज्ञान महाविद्यलायाचे प्राचार्य डॉ. यु. एम. खोडके हे होते तर एकात्मिक शेती संशोधन प्रकल्पाचे मुख्य कृषि विद्यावेत्ता डॉ. . एस. कारले, पशु-शक्तीचा योग्य वापर योजनाच्‍या प्रभारी अधिकारी डॉ. एस.एन. सोळंके, डॉ. आनंद गोरे आदींची प्रमुख उपस्थिती होती.
अध्‍यक्षीय भाषणात प्राचार्य डॉ. यु. एम. खोडके म्‍हणाले की, शेतकऱ्यांनी सेंद्रीय शेती करत असतांना योग्‍य तंत्रज्ञान वापरणे आवश्यक आहे. सेंद्रीय शेतीमध्ये शेतकऱ्यांसाठी प्रमाणीकरण आणि बाजारपेठ हे अत्यंत महत्वाचे घटक आहेत. गटांसाठी प्रमाणीकरण आणि वैयक्तिक प्रमाणीकरण यासाठी वेगळया पध्दतीने पुढे जाता येईल. सेंद्रीय शेतीकडे टप्प्या टप्प्याने वळावे आणि विशेषत: बाजारात मागणीप्रमाणे भाजीपाला फळपिकांसाठी सेंद्रीय शेतीची सुरुवात करावी. सेंद्रीय शेतीसाठी शेतकऱ्यांचे अनुभव यापुढील संशोधन प्रसार कार्यासाठी महत्वाचे ठरते.
डॉ. .एस. कारले आपल्‍या भाषणात म्हणाले की, सेंद्रीय शेती एकात्मिक शेती पध्दतीचा अवलंब केल्यास खर्च कमी होऊन उत्पादनात स्थिरता आणता येते. यामुळे मानवी जमिनीचे आरोग्य राखण्यास मदत होईल. दुग्ध्व्यवसाय, शेळीपालन, रेशीम उद्योग यापैकी एकाची जोड दिल्यास सेंद्रीय शेती फायदेशीर राहिल. डॉ. एस.एन. सोळंकी आपल्‍या मार्गदर्शनात म्‍हणाल्‍या की, सेंद्रीय शेतीमध्ये बैलचलीत अवजारांचा योग्य वापर केल्यास मजुरांवरील अवलंबीत्व कमी करता येईल यामध्ये आच्छादनासाठी, फवारणीसाठी जिवामृत उपयोगासाठीही अवजारांचा उपयोग करता येईल.
कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक करतांना डॉ. आनंद गोरे यांनी प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे उदिदष्ट आणि सेंद्रीय शेती मधील सद्यस्थिती यावर माहिती दिली. कार्यक्रमाचे सुत्रसंचालन मनिषा वानखेडे यांनी तर आभार प्रदर्शन अभिजित कदम यांनी केले.
तांत्रिक सत्रात डॉ. व्ही. एस. खंदारे आणि डॉ. आर. डी. बघेले यांनी सेंद्रीय भाजीपाला लागवड तंत्रज्ञान, डॉ. इलियास यांनी जैविक किड व्यवस्थापन, श्री प्रदीप केंद्रेकर यांनी सेंद्रीय शेतीमधील त्यांची यशोगाथा डॉ. एस.एन. सोळंकी यांनी सेंद्रीय शेतीमध्ये अवजारांचा सुयोग्य कार्यक्षम वापर डॉ. एस.एस. धुरगुडे यांनी सेंद्रीय शेतीमध्ये परोपजीवी किटकांचा उपयोग महत्व, डॉ. सय्यद इस्माईल यांनी जैविक खत निर्मिती वापर तसेच डॉ. के.टी. आपेट यांनी जैविक बुरशी संवर्धनाची निर्मिती उपयोग आणि कु. एस.बी. उफाडे सेंद्रीय भाजीपाला लागवड तंत्रज्ञान सेंद्रीय शेती संशोधन आणि प्रशिक्षण केंद्रास भेट देवुन प्रात्यक्षिकांसह मार्गदर्शन केले.
कार्यक्रमा नांदेड जिल्हयातील शेतकरी मोठया संख्‍येने उपस्थित होत, कार्यक्रमात शेतकरी माधव आंबेकर, विठठल गाढे, रामेश्वर पांचाळ आदींनी आपले मनोगत व्‍यक्‍त केले. मान्यवरांच्या हस्ते प्रशिक्षणार्थी शेतकऱ्यांना प्रमाणपत्र वाटप करण्यात आले. सदरिल सेंद्रीय शेती प्रशिक्षण कार्यक्रमाचे आयोजन कुलगुरू मा. डॉ. अशोक ढवण व संशोधन संचालक डॉ. दत्तप्रसाद वासकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली मराठवाडयातील आठही जिल्हयांसाठी करण्यात आलेले आहे. प्रशिक्षण कार्यक्रम यशस्‍वीतेसाठी प्रल्हाद गायकवाड, डॉ. सुनिल जावळे, बाळू धारबळे, प्रसाद वसमतकर आदींनी परिश्रम घेतले.