Thursday, November 27, 2025

माननीय कुलगुरू प्रा. (डॉ.) इन्द्र मणि यांच्या नेतृत्वाखाली वनामकृवित उच्चस्तरीय बैठक

 बैठकीत महाराष्ट्र कृषि शिक्षण व संशोधन परिषदेच्या महासंचालिका श्रीमती वर्षा लड्डा–उंटवाल यांचे मार्गदर्शन

माननीय कुलगुरू प्रा. (डॉ.) इन्द्र मणि 

महासंचालिका श्रीमती वर्षा लड्डा–उंटवाल 

वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषि विद्यापीठास पुणे येथील महाराष्ट्र कृषि शिक्षण व संशोधन परिषदेच्या महासंचालिका श्रीमती वर्षा लड्डा–उंटवाल (भाप्रसे) यांनी दिनांक 27 नोव्हेंबर 2025 रोजी भेट दिली. भेटीचे नियोजन कुलसचिव कार्यालयाच्या वतीने करण्यात आले. भेटीदरम्यान विद्यापीठातील अधिकाऱ्यांसोबत संवाद बैठकीचे आयोजन करण्यात आले. बैठकीच्या अध्यक्षस्थानी माननीय कुलगुरू प्रा. (डॉ.) इन्द्र मणि होते. व्यासपीठावर कुलसचिव श्री. संतोष वेणीकर, संशोधन संचालक डॉ. खिजर बेग,  विस्तार शिक्षण संचालक डॉ. राकेश अहिरे, विद्यापीठ अभियंता इंजि दीपक कशाळकर, कृषि परिषदेचे शिक्षण संचालक डॉ. यशवंत साळे आदी मान्यवर उपस्थित होते.

अध्यक्षीय भाषणात माननीय कुलगुरूंनी कृषि परिषदेतील सकारात्मक बदलांच्या दिशेने होत असलेल्या प्रयत्नांचे समाधान व्यक्त केले. सकाळच्या सत्रात महाराष्ट्र कृषि शिक्षण व संशोधन परिषदेच्या महासंचालिका श्रीमती वर्षा लड्डा–उंटवाल (भाप्रसे) यांनी विद्यापीठाच्या विविध विभागांना भेट देऊन आवश्यक त्या मार्गदर्शक सूचना दिल्या असून त्यावर परिणामकारक कार्यवाही करण्यात येईल, असे त्यांनी नमूद केले. तसेच माननीय कुलगुरूंनी विद्यापीठाला भारतीय कृषि अनुसंधान परिषद (ICAR), डीएसटी आदी राष्ट्रीय संस्थांकडून प्राप्त झालेल्या महत्त्वपूर्ण निधीची माहितीही दिली. यासोबतच, अनेक वर्षापासून पडीत असलेली विद्यापीठाची ४,००० एकर जमिन वहीतीखाली आणली. यासाठी मनुष्यबळाचे कार्य नियोजनबद्धपणे करून पेरणीपासून कापणीपर्यंत संपूर्ण प्रक्रियेमध्ये यांत्रिकीकरणाचा यशस्वी अवलंब करण्यात येत असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.

विद्यापीठाच्या तुरीच्या गोदावरी वाणास  राष्ट्रीय पातळीवर विशेष प्रतिष्ठा मिळून शेतकऱ्यांना प्रतिएकर एक लाख रुपयांपर्यंत उत्पन्न मिळत असल्याने या वाणास  “एक लाखी वाणम्हणूनही संबोधले जात असल्याचा उल्लेख त्यांनी केला. तसेच सोयाबीनमधील विद्यापीठाच्या वाणांनाही मोठ्या प्रमाणावर लोकप्रियता मिळत आहे. या सर्व कार्यामुळे विद्यापीठ आणि शेतकरी यांच्यात दृढ नाते निर्माण झाले असून शेतकरी देवो भव:” या भावनेतून विद्यापीठ कार्यरत आहे. या भावनेला मूर्त रूप देण्यासाठी विद्यापीठ दर महिन्याच्या दुसऱ्या बुधवारी माझा एक दिवस माझ्या बळीराजासोबत” हा उपक्रम राबविते. तसेच आठवड्यातून दोन दिवस ऑनलाइन शेतकरी–शास्त्रज्ञ संवाद आयोजित करून शेतकऱ्यांना तांत्रिक मार्गदर्शन दिले जाते. विद्यापीठाच्या वाण व तंत्रज्ञान अवलंबनामुळे अनेक शेतकऱ्यांनी राष्ट्रीय पातळीवर उल्लेखनीय यश संपादन केले आहे. विद्यापीठ शेतकऱ्यांना मानाचे स्थान देते आणि त्यांच्या सर्वांगीण प्रगतीसाठी सातत्याने कटिबद्ध आहे.

विद्यापीठाचे कार्य अधिक प्रभावी आणि सुरळीत होण्यासाठी महाराष्ट्र कृषि शिक्षण व संशोधन परिषदेचे मिळणारे सहकार्य अत्यंत महत्त्वाचे असून त्याबद्दल माननीय कुलगुरूंनी आभार व्यक्त मानले. विद्यापीठ म्हणजे केवळ भौतिक सुविधा नसून येथे कार्य करणारे सक्षम, शिस्तबद्ध आणि समन्वयपूर्ण मनुष्यबळ ही खरी संपत्ती असल्याचे त्यांनी सांगितले. विद्यापीठातील सर्व संचालक, प्रशासकीय अधिकारी व कर्मचारी यांच्या एकत्रित प्रयत्नांमुळे उच्च दर्जाचे कार्य घडून येत आहे.

विद्यापीठ विद्यार्थी-केंद्रित शिक्षण, कर्मचारी-केंद्रित प्रशासन, शेतकरी-केंद्रित विस्तार कार्य आणि नाविन्यपूर्ण संशोधन यावर विशेष भर देते. या तत्त्वाधिष्ठित कार्यपद्धतीमुळे भारतीय कृषि अनुसंधान परिषद विद्यापीठाला विविध योजनांमध्ये प्राधान्याने निधी मंजूर करते, असेही कुलगुरूंनी आपल्या भाषणात सांगितले.

महासंचालिका श्रीमती वर्षा लड्डा–उंटवाल (भाप्रसे) यांनी विद्यापीठाच्या एकूण कार्याचे कौतुक करताना सांगितले की, शेतकरी विकास, शेती शिक्षण आणि संशोधन या सर्वच क्षेत्रांत विद्यापीठाने मोलाचे योगदान दिले आहे. त्यांनी माननीय कुलगुरू प्रा. (डॉ.) इन्द्र मणि यांच्या कार्याचेही विशेष कौतुक केले. कृषि परिषदेच्या कार्यपद्धतीमध्ये सकारात्मक बदल घडविण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न सुरू असल्याचे नमूद करताना, नुकतीच संशोधन विषयांवर कार्यशाळा घेण्यात आल्याची माहिती त्यांनी दिली. विद्यापीठाचे वातावरण अतिशय प्रसन्न असून, येथील सर्व अधिकारी परस्पर सामंजस्याने आणि सुसंवादातून काम करावेत, असे आवाहनही त्यांनी केले.

संशोधन प्रकल्प सादर करताना त्याची कन्सेप्ट नोट प्रभावी आणि स्वयंस्पष्ट असावी, असे त्यांनी सांगितले. यासाठी अनुभवी शास्त्रज्ञांच्या ज्ञानाचा लाभ घेण्याची आवश्यकता व्यक्त केली. सध्या मनुष्यबळाची कमतरता असून लवकरच नवीन भरती होणार आहे. नव्याने नियुक्त होणाऱ्या शास्त्रज्ञांना विद्यमान शास्त्रज्ञांनी मार्गदर्शन करून प्रभावी व प्रशिक्षित बनवावे, ज्यामुळे ज्ञानाची परंपरा पुढे जाईल आणि त्याचा लाभ विद्यार्थ्यांबरोबरच शेतकऱ्यांनाही होईल, असे त्यांनी नमूद केले.

संशोधन हे शेतकरी-केंद्रित असावे, असे स्पष्ट करताना त्यांनी सांगितले की आपल्या संशोधनाचा उपयोग प्रत्यक्ष शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचला पाहिजे आणि त्याचे अवलंबन वाढले पाहिजे. यासाठी विस्तार कार्य अधिक प्रभावी करण्याची गरज त्यांनी व्यक्त केली. शिक्षण पद्धतीमध्ये सुधारणा करण्यासाठी मापदंड आणि मानकांमध्ये आवश्यक बदल करून योग्य नियोजन केले पाहिजे, असेही त्यांनी सांगितले. यामुळे शासन आणि विद्यापीठ यांच्यातील समन्वय अधिक परिणामकारक करण्यासाठी कृषि परिषद महत्त्वाची भूमिका बजावू शकते, असे त्यांनी नमूद केले. विद्यापीठातील निविष्ठा आणि निधींच्या प्रभावी विनियोगासाठीही योग्य मापदंड ठरवावेत, महाराष्ट्रातील चारही कृषि विद्यापीठांनी त्यांच्या स्थानिक स्थितीनुसार एक संयुक्त प्रकल्प सुरू करावा, असेही त्यांनी सुचविले.

कार्यक्रमाच्या आभारप्रदर्शनात कुलसचिव श्री. संतोष वेणीकर यांनी माननीय कुलगुरू प्रा. (डॉ.) इन्द्र मणि यांच्या कार्यकाळात विद्यापीठाने घेतलेल्या सकारात्मक निर्णयांची माहिती देत त्यांचे आभार मानले. तसेच महासंचालक श्रीमती वर्षा लड्डा–उंटवाल (भाप्रसे) यांच्या कार्यपद्धतीचा विशेष उल्लेख करून त्यांचेही तसेच उपस्थित सर्व संचालक, नियंत्रक, विद्यापीठ अभियंता, सहयोगी अधिष्ठाता, विभागप्रमुख आणि प्रभारी अधिकाऱ्यांचे आभार मानले.

कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन सहयोगी प्राध्यापक तथा माननीय कुलगुरू यांचे तांत्रिक अधिकारी डॉ. प्रवीण कापसे यांनी केले. सकाळच्या सत्रात मान्यवरांनी सामुदायिक विज्ञान महाविद्यालय, कृषि महाविद्यालय, अन्न तंत्र महाविद्यालय, बायोमिक्स उत्पादन केंद्र, मध्यवर्ती प्रक्षेत्र आणि अमृत सरोवर (शेततळे) या ठिकाणांना भेट दिली. भेट आणि बैठक यशस्वी होण्यासाठी उपकुलसचिव श्री. पुरभा काळे, डॉ. गजानन भालेराव, सहाय्यक कुलसचिव श्री. पी. एम. पाटील, श्री सुरेश हिवराळे आणि कुलसचिव कार्यालयातील सर्व अधिकारी व कर्मचारी यांनी परिश्रम घेतले.



पूर्व प्रायोगिक प्राथमिक शाळा 


सामुदायिक विज्ञान महाविद्यालय 

वर्षा मुलींचे वसतिगृह 

बायोमिक्स उत्पादन केंद्र
कृषि महाविद्यालय
अन्न तंत्र महाविद्यालय
मध्यवर्ती प्रक्षेत्र 
अमृत सरोवर (शेततळे)